Vì sao chân mềm nhũn khi chuyển từ bơi sang chạy trong aquathlon

Vì sao chân mềm nhũn khi chuyển từ bơi sang chạy trong aquathlon Nhiều VĐV hai môn phối hợp kết thúc phần bơi với đôi chân bủn rủn, gây khó khăn trong giai đoạn chuyển tiếp với phần chạy. Hiện tượng này được giới thể thao phối hợp gọi là "jelly legs". VĐV trải qua cảm giác chân không đau, không chuột rút, nhưng bước đi loạng choạng như đang đứng trên thạch dẻo.

Những người lần đầu thi aquathlon thường bất ngờ và không được chuẩn bị tâm lý trước khi gặp phải hiện tượng này.Khi bơi, cơ thể ưu tiên đẩy máu lên phần thân trên và tay để duy trì lực kéo nước. Hai chân lúc này chỉ đạp nhẹ để giữ thăng bằng chứ không phải động lực chính.

Khi VĐV lên bờ và bắt đầu chạy, cơ chân đột ngột trở thành nhóm cơ chủ lực, nhưng lưu lượng máu chưa kịp điều phối lại. Trong 30-60 giây đầu, cơ chân hoạt động với lượng oxy thấp hơn mức cần thiết. Đó là lý do chân mềm, nặng và khó kiểm soát trong giai đoạn chuyển tiếp giữa bơi và chạy (T1).

Tuyển thủ quốc gia Vũ Đình Duân thi đấu tại Aquaman Vietnam 2024. Ảnh: VnExpress Marathon Runner có kinh nghiệm thi đấu aquathlon hoặc triathlon thường ít bị jelly legs hơn vì cơ thể đã học cách điều phối giữa hai môn qua nhiều lần luyện tập. Nhưng với người mới, hệ thần kinh vận động chưa có phản xạ này.

Mỗi lần chuyển tiếp, não bộ phải đối phó với một tình huống lạ. Ngoài ra, nếu bơi ở cường độ cao và thiếu kiểm soát nhịp thở cuối chặng, lượng glycogen trong cơ chân giảm sớm hơn, khiến cảm giác mất lực càng trở nên trầm trọng.4 cách phòng tránh jelly legsVĐV nên chủ động giảm nguy cơ tê chân từ khi còn dưới nước.

Ở khoảng 200 m cuối chặng bơi, VĐV nên chuyển từ đạp chân nhẹ sang đạp mạnh và liên tục. Động tác này kích hoạt cơ chân sớm hơn, giúp máu bắt đầu dồn xuống chi dưới trước khi cơ thể tiếp đất. Runner không cần duy trì cường độ này lâu, chỉ cần 30 đến 45 giây là đủ để tạo ra khác biệt rõ khi bước lên bờ.

Một lưu ý khác là VĐV nên ra khỏi nước đúng cách. Sai lầm phổ biến nhất ở T1 là bước ra khỏi nước rồi chạy ngay. Thay vào đó, VĐV nên đi bộ hai đến ba bước để hệ tuần hoàn ổn định.

Không cúi xuống đột ngột khi lấy mũ hoặc giày vì chuyển động cúi người nhanh có thể làm trầm trọng thêm cảm giác mất thăng bằng.500m đầu tiên của phần chạy là thời điểm để kiểm soát chứ không phải bứt tốc. Dù chân đã ổn định hơn sau T1, cơ thể vẫn cần thêm thời gian để bắt nhịp đầy đủ.

VĐV nên chạy chậm hơn pace mục tiêu khoảng 15-20 giây mỗi km trong 500m đầu để giữ nhịp tim không tăng đột biến và cơ chân không bị co rút sớm. Cảm giác tê thường giảm rõ sau khoảng 800 m đến 1 km đầu. Khi đó, VĐV có thể tăng tốc.

VĐV cũng có thể tập cho não quen với jelly legs bằng brick workout (bơi xong chạy ngay). Chỉ cần hai đến ba buổi brick trước ngày đua là đủ để hệ thần kinh vận động học cách điều phối nhanh hơn giữa hai môn. VĐV không cần tập ở cường độ cao, quan trọng là mô phỏng đúng trình tự chuyển tiếp để não xây dựng phản xạ.

Minh Khang Hoiana Aquaman Vietnam 2026 diễn ra ngày 26/7 tại Hoiana Resort & Golf, Đà Nẵng. Đây là giải hai môn phối hợp bơi - chạy đầu tiên tại Việt Nam, tổ chức từ năm 2022. Giải có nhiều cự ly thi đấu đa dạng như Sprint Aqua, Aqua Kid, Flash Aqua, Rush Aqua, Half Aqua và Aquaman cá nhân hoặc tiếp sức (relay).

Giải đang mở cổng đăng ký, VĐV quan tâm đăng ký tại đây.